Systemisch kijken naar conflicten

systemisch kijken en denken

Systemisch kijken naar conflicten betekent dat je de ganse context van het conflict bekijkt en je niet focust op het probleem an sich.

Je zoomt uit naar de personen in de omgeving van het conflict en naar wie er verder relationeel mee verbonden is. Zo krijg je een meer gedragen beslissing. 

Bijvoorbeeld: de rechter fluit een ouder terug die de verblijfsregeling voor de kinderen betwist. Waarom? Omdat die ouder enkel het belang van het kind voorop stelt. De ouder kijkt niet naar de belangen van de andere ouder, meemoeder, meevader

Systemisch kijken vermijdt dat één ouder de andere ouder gijzelt in het contact met de kinderen. 

Als systemisch coach kunnen we de beslissing van de rechter alleen maar toejuichen. Het grotere geheel wordt bekeken waarbinnen het conflict zich situeert 

( Cass.14 juni 2019).

8 Tips bij scheiding

Wees duidelijk

Het is belangrijk om duidelijk tegen je partner te zeggen dat je wil scheiden. Gebruik dan ook het woord ‘scheiden’.

Zeggen dat je ‘het even niet meer ziet zitten’ of ‘tijdelijk een afkoelingsperiode wil inlassen’ is niet helder genoeg.

Verzeker jezelf ervan dat je boodschap effectief ontvangen wordt door je partner.

als je partner niet wil scheiden maak het heel duidelijk dat je weg wil

Ga traag vooruit

Neem de tijd en geef je partner de tijd. Je hebt duidelijk gemaakt dat je wil scheiden. Geef je partner nu voldoende ruimte om je beslissing te aanvaarden en alles op een rijtje te zetten.

Jij loopt misschien al een tijdje rond met de idee dat je wil scheiden, maar voor de ander kan dit een grote verrassing zijn. Je vraagt eigenlijk dat iemand een grote mentale bocht maakt. Als je verwacht dat dit snel gaat, of het pusht, gaat de ander in weerstand. Altijd. 

Een scheiding, en zeker een bemiddeling, kan pas slagen als beide partners aanvaarden dat de relatie over is.

Wees niet boos op je partner

It takes two to tango. En ook scheiden doe je met twee. Jij verwijt je partner ongetwijfeld veel. Dat is normaal. Je partner verwijt jou ook veel. En ook dat is normaal.

Jullie zijn misschien boos op elkaar, maar die boosheid helpt je niet vooruit, integendeel.Hou je boosheid bij jou. Het is immers jouw boosheid en jouw boosheid alleen. Ze vertroebelt je blik bij het uitwerken van een regeling. 

Als bemiddelaar help ik je om je boosheid een plaats te geven en helder te werken aan een overeenkomst. 

Marchanderen, manipuleren!


Een onverwachte scheidingsmelding kan hard aankomen bij je partner met een emotionele tsunami van boosheid, woede, verdriet, angst, onzekerheid …
Deze emoties kanaliseren is een hele klus. Ook hier help ik als bemiddelaar. 
Er zullen reacties komen die je niet verwacht, bijvoorbeeld: 
– Chanteren: ‘Als je het huis verlaat, zorg ik ervoor dat je de kinderen niet meer ziet.’
– Marchanderen: ‘Ik ga voor een week-week regeling voor de kinderen, dan hoef ik je geen onderhoudsgeld te betalen.’
Bouw een periode in om deze emotionele reacties te ontmoeten, te ondergaan en te verwerken. Ook dit hoort bij het scheidingstraject.

laat je niet manipuleren als je gaat scheiden

Praat in de ik-vorm

Dit is en blijft een hele moeilijke. Je zit misschien vol boosheid, frustratie, teleurstelling en gaat je partner verwijten maken. Dat is begrijpelijk, maar het brengt geen zoden aan de dijk. Ook al zie je veel tekorten bij je partner, besef dat het glas half vol of half leeg is, afhankelijk van wie er naar kijkt.

Luister eens naar jezelf in de gesprekken met je partner. Maak je verwijten? Dat is dus niet zinvol. Het is beter vanuit jezelf te spreken. Als je zegt hoe je het allemaal zelf ervaart, dan kan de ander daar weinig tegenin brengen. 

Bijvoorbeeld: Ik stel vast dat je de auto niet in de garage hebt gezet en ik vind dit niet leuk.

Praat in de ik vorm als je gaat scheiden

Hou de kinderen er buiten

De kinderen hebben niet gekozen voor een scheiding maar ondergaan die wel. Ze zijn loyaal aan beide ouders en zien mama en papa even graag. Hen proberen in je kamp te trekken, is not done. Je belast dan de kinderen waardoor zij – letterlijk – gebukt gaan onder de scheiding. Dit valt altijd te vermijden, want de kinderen hebben het zo al moeilijk genoeg. Vaak zoeken zij naar de oorzaak van de scheiding bij zichzelf (dit is wel afhankelijk van hun leeftijd). 

Hou de kinderen er buiten, anders beschadig je hen onherroepelijk.

Als ouders staan jullie boven de kinderen, in alle omstandigheden, ook bij een scheiding. Wanneer jullie, ook in moeilijke momenten, de beslissing nemen, voor de kinderen, zullen de kinderen dit aanvaarden. Doe je dit niet als ouders, dan nemen de kinderen het over en stellen ze zich boven jullie. Wanneer ouders lijden, leiden de kinderen.

Tips bij scheiding met kinderen

Spreek respectvol over de andere ouder met je kinderen

De kinderen trekken naar de ouder die zich het minst negatief uitspreekt over de andere ouder.

Door tegen je kinderen slecht te praten over je partner, neem je hun veiligheid weg en dwing je hen te kiezen. 

En ze zullen kiezen, en meer bepaald voor de ouder van wie ze op dat ogenblik het meest afhankelijk zijn. Dit zegt echter niets over de liefde van de kinderen voor de andere ouder.

Vermijd dat de kinderen in die tweespalt komen, dat is het beste voor iedereen.

Wat je moet weten als je uit elkaar gaat

Ga voor bemiddeling

Past een groot deel van deze tips bij jouw gedachtengang? Kies dan – samen met je partner – voor bemiddeling. Het is een informeel, duidelijk afgebakend traject waarin jullie, onder begeleiding, samen op zoek gaan naar een evenwichtige oplossing. Met die oplossing kan je verder, want ze wordt door beiden uitgewerkt en gedragen. 

Contacteer mij vrijblijvend voor meer informatie of een intakegesprek.

We geven tips bij scheiding en uit elkaar gaan

Wil je nog tips en nieuws ontvangen? Schrijf in op onze nieuwsbrief.

Mag ik meubels meenemen als ik vertrek?

Of je nu getrouwd bent, wettelijk of feitelijk samenwoont, je mag je meubels meenemen. De meubelen die je samen met je partner bezit, moeten jullie onderling verdelen.

Wanneer je samenwoont, kan het natuurlijk moeilijk zijn om te bewijzen wat van wie is. Je kan alle rechtsmiddelen gebruiken en vooral door facturen of andere documenten bewijzen dat het eigendom van jou is. Bij je huwelijk kies je voor een huwelijksvermogenstelsel dat bepaalt wat de eigen bezittingen zijn en wat de gemeenschappelijke goederen zijn. Kleding of bezittingen die verband houden met je beroep en goederen die je geërfd hebt, mag je bijna altijd meenemen.

Hoorrecht: kinderen bij de rechter

Vanaf wanneer?

Kinderen vanaf 12 jaar worden opgeroepen om gehoord te worden door de rechter. Zij zijn niet verplicht om te gaan.
De kinderen worden ook niet altijd opgeroepen: wanneer de discussie alleen gaat over het bedrag van  de onderhoudsbijdrage, krijgen de kinderen geen brief.
Kinderen onder de 12 jaar worden niet ingelicht over hun hoorrecht. Zij kunnen zelf wel een brief schrijven om gehoord te worden, of hun ouders kunnen het vragen. De rechter kan hen ook ambtshalve horen.

Waar?

Het gesprek gaat door in het kabinet van de rechter zonder dat de vader en de moeder erbij zijn. Meestal is dit op woensdagnamiddag. Van dit gesprek wordt een verslag gemaakt dat door de ouders kan worden gelezen.
Het verslag wordt soms door de ouders als bewijsmiddel gebruikt in de gerechtelijke procedure.

Veilig?

Voor het kind is het hoorrecht niet altijd veilig: het kind is door zijn afstamming loyaal aan zijn vader en moeder en wordt voor een keuze gesteld die hij/zij niet gevraagd heeft. Het kind weet ook nooit voor 100 % wat er met het verslag gaat gebeuren. Wanneer kinderen gehoord worden,  weten zij vaak niet waarover hun ouders ruzie hebben. Of zoals een rechter het onlangs treffend op een studiedag  stelde: “ de ouders leggen de verantwoordelijkheid voor de beslissingen over hun kinderen al te snel bij een rechter. ”
Hou uw kinderen uit de strijd en kies resoluut voor bemiddeling.

Scheiden doet kinderen lijden

Uit een onderzoek van KAJ in 2018 blijkt dat kinderen van gescheiden ouders vaak in de kou blijven staan. Kinderen worden de speelbal van de strijd tussen vader en moeder. Beide ouders zien niet dat hun scheiding ook een ingrijpend gebeuren is voor de kinderen. De beide ouders zitten zo vast in hun woede tegenover elkaar en  het verdriet om de scheiding dat zij niet meer zien wat hun kinderen nodig hebben in de scheiding. De ouders zijn in een “overlevingsmodus” en hebben zelf al heel veel moeite om overeind te blijven in het ganse gebeuren zodat de kinderen zich onzichtbaar maken om het lijden van hun ouders niet te vergroten. Wanneer de ouders in een vechtmodus blijven zitten tegenover elkaar, kunnen de kinderen geen normale band meer met hun ouders ontwikkelen. Kinderen hebben om de scheiding niet gevraagd maar worden vaak niet gezien en ondersteund in de scheiding door hun ouders terwijl zij zelf met heel veel vragen zitten die niet opgelost geraken. 

Bij scheidingsbemiddeling ondersteunt de bemiddelaar beide ouders  en helpt hen ook de kinderen in de scheiding te betrekken. Een bemiddelingstraject houdt altijd rekening met de kinderen en de bemiddelaar brengt de kinderen vol aanwezig in de bemiddeling. Zo wordt elke beslissing die de ouders nemen getoetst aan het belang van de kinderen en helpt de bemiddelaar de ouders om de kinderen  niet in hun strijd te betrekken. 
Kies daarom resoluut voor scheidingsbemiddeling en ga naar www.wouterdecanck.be.

Scheiden, hoe zeg je het?

Hoe je als partner aanbrengt dat je wil scheiden en waarom je wil scheiden, is erg belangrijk. Hoe je het zegt, wat je zegt … heeft heel veel gevolgen op het verdere verloop van de scheiding. Ik ga daarom graag even dieper in op de ‘scheidingsmelding’.

Scheiden doe je met twee

‘We gaan uit elkaar’, ‘Wij scheiden’, ‘Wij zijn niet meer samen’ … het lijkt soms alsof partners samen beslissen om een punt te zetten achter de relatie. Dat gebeurt soms, maar het is zelden het geval. Meestal neemt één partner het initiatief (die noemen we de ‘eerste beslisser’). Dat is daarom niet per se de partner die voor het initiële relatieprobleem zorgde, maar het is dus wel de partner die als eerste beslist dat de relatie stopt.

Deze partner heeft in eerste instantie een aanzienlijke ‘voorsprong’. Hij/zij* krijgt tijd om te wikken en te wegen, gewoon te worden aan het idee om zonder de andere partner te leven, om over praktische zaken na te denken en deze al te regelen (in het hoofd of in realiteit).

Wie het initiatief neemt om te scheiden, noemen we ‘eerste beslisser’.

Je zal mij niet horen zeggen dat deze partner het makkelijk heeft. De beslissing om te scheiden gaat gepaard met heel wat kopzorgen. Is het wel het juiste moment? Zal de ander eronder lijden? Hoe gaan de kinderen reageren? Is het niet beter om toch samen te blijven?

Soms stapelen deze zorgelijke gedachten zich zodanig op dat de partner nog maar één uitweg ziet: de scheiding plots aankondigen of opeens weglopen uit de relatie.

Deze partner is klaar om te praten over de praktische regeling van de scheiding.

Is de tweede beslisser ook ‘het slachtoffer’?

Of het nu plots gebeurt of niet, de andere partner (tweede beslisser, hoewel ‘beslisser’ hier relatief is) wordt voor een voldongen feit geplaatst. Dit wil niet zeggen dat deze partner geen aandeel heeft in de relatiebreuk. Misschien maakt hij de relatie al langer onmogelijk, maar ziet daar geen graten in of is er zich niet van bewust. Er zijn evenveel scenario’s als er relaties zijn.

De tweede partner krijgt van de buitenwereld dikwijls meer begrip, hij is het ‘slachtoffer’ dat in de steek wordt gelaten.

De tweede beslisser heeft alleszins meer tijd nodig om de aankondiging te verwerken. Hij zal in de war zijn, verrast of op zijn hoede. Wat heeft hij misgedaan? Hoe kan hij het weer goedmaken? Valt er nog aan de relatie te werken? Waarom zou hij meewerken aan een scheiding die hij niet wil? Hij zoekt naar signalen van hoop en toekomst. Hij voelt zich machteloos en wordt daardoor misschien kwaad.

Deze partner wil meestal vooral praten over het weer vlot krijgen van de relatie. De breuk is voor hem nog niet beslist. Pas wanneer deze partner aanvaardt dat er geen toekomst samen meer is, kan er worden gepraat over regelingen.

Een slechte scheidingsmelding is de ideale voedingsbodem voor een vechtscheiding.

De bemiddelaar kiest geen partij, maar ondersteunt

Voor mij als bemiddelaar maakt het niet uit wie aan de basis van de scheiding ligt, Ik bekijk beide partners als evenwaardig in toedracht en verantwoordelijkheid.

En toch vind ik het belangrijk om het te hebben over hoe iemand de scheiding aanbrengt bij de andere partner. Want, wanneer de eerste beslisser de scheiding opdringt en zijn partner de tijd niet gunt om dit te verwerken, eindigt het meestal in een  vechtscheiding.

Denk na over hoe je het zegt!

Wil je scheiden? Besef dan dat jij dit meer wil dan je partner. Dat je er ook al meer klaar voor bent. Je partner heeft recht op een duidelijke en gemotiveerde mededeling. En daar speel ik als bemiddelaar een rol: ik begeleid beide partners in dit proces. Ik help de eerste partner duidelijk te maken waarom hij wil scheiden en dit goed te verwoorden. Tegelijk ondersteun ik de andere partner om de scheiding te aanvaarden. We proberen samen uit het conflict te blijven. Dat kan alleen maar als je resoluut voor scheidingsbemiddeling kiest waarbij beide partners inzicht krijgen in het beslissingsproces en er erkenning is voor elkaars gevoelens.

Heb je hierover vragen? Stel ze gerust.

Wouter De Canck – scheidingsbemiddelaar – advocaat* Voor de leesbaarheid schrijven we steeds ‘hij’, maar dit kan natuurlijk m/v/x zijn.

Relatie in de stoomkoker

In coronatijden stijgt de druk, hoe houd je het vol?

Sommigen voorspellen een stijging van het aantal scheidingen, anderen zien een babyboom en meer huwelijken in de nabije toekomst … Het valt moeilijk te voorspellen wat corona met relaties zal doen. Maar je moet geen glazen bol hebben om te weten dat de semi-lockdown een uitdaging vormt voor partners en gezinnen.

En dan kan het grosso modo twee kanten uit. Ofwel groei je meer naar elkaar toe, begin je weer met elkaar te praten, bouw je aan iets moois. Ofwel komen oude en nieuwe ergernissen naar boven en barst de bom.

Veel hangt af van hoe de relatie voordien was, maar dag in dag uit met elkaar samenleven, zet grote spanning op een relatie. En de crisis is nog niet voorbij.

Kleine irritaties worden explosief materiaal

Hij laat zijn sokken slingeren, zij tokkelt ‘de hele tijd’ op haar telefoon, hij ruimt de tafel nooit af, zij laat de boel de boel … Die dingen wekken al ergernis onder normale omstandigheden, nu worden ze explosief materiaal. Om nog maar te zwijgen van dieperliggende, sluimerende relatieproblemen.

Geen ontsnappen mogelijk

Er is nu geen mogelijkheid om daaraan te ‘ontsnappen’, behalve dan die noodzakelijke tocht naar de supermarkt of de wandeling in de buurt. De druk vergroot nog door gebrek aan contact met anderen, angst voor het virus en onzekerheid over de toekomst.

Het is vast en zeker een extra beproeving voor relaties die al onder druk stonden. Het is goed dat in te zien en te aanvaarden. Kom je er helemaal niet uit, dan kan bemiddeling een optie zijn.

Hoe kom je deze periode door?

Elke relatie is anders, maar belangrijk is dat je blijft praten en luisteren. Praten om je innerlijke behoeften over te brengen. Luisteren, écht luisteren, om de ander te begrijpen.

Achter elke vraag of opmerking zit een persoonlijke behoefte. Als je iets vraagt, leg dan ook uit waarom jij het belangrijk vindt dat het gebeurt. Bijvoorbeeld: je wil dat jullie het huis netjes houden omdat dit jou een gevoel van orde en structuur geeft. En daar word je rustig van. Vraag daarvoor begrip van je partner en je kinderen.

Kijk eerst bij jezelf wanneer je iets vraagt of zegt. Wat zit er voor jou achter? Wat is je diepere drijfveer? Geef dit ook mee aan de ander. En luister of vraag ook naar de onderliggende motivatie van de ander. Misschien denken jullie er niet hetzelfde over, maar komt er wel begrip. Zeker proberen dus. Het kan zorgen dat de bom minder snel barst.

Zorg goed voor elkaar.

Wouter   

De rol van de vader na scheiding

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: welke rol de vader speelt na de scheiding, is een kwestie van afspraken. Een gescheiden papa kan de kinderen volledig mee opvoeden. Bijvoorbeeld wanneer de kinderen afwisselend een week bij hem en bij de mama zijn.

Week-om-week is het wettelijke uitgangspunt, maar een koppel kan daarvan afwijken. Daarover worden tijdens de bemiddeling de nodige afspraken gemaakt. De bemiddelaar heeft 15 verschillende modellen van een verblijfsregeling ter beschikking. Welke regeling het moet worden, hangt af van ieders agenda, beroepsactiviteiten en mogelijkheden.

In een bemiddeling wegen we de verschillende factoren af om tot een regeling te komen die goed is voor de kinderen én voor beide partners.

Het is dus zeker niet zo dat kinderen na een scheiding hun papa moeten missen of dat hij een mindere rol zou moeten spelen in de opvoeding. Beide partners kunnen deze rol evenwaardig opnemen, naargelang de omstandigheden en wensen.

Vaders die hun week-week verblijfsregeling opnemen, kunnen wel nog verplicht worden om alimentatie voor de kinderen te betalen. Het kan ook zijn dat beide partners bijdragen in de kosten voor de kinderen. De verblijfsregeling is immers niet de enige factor bij het bepalen van de kinderalimentatie. Er wordt ook gekeken naar de financiële draagkracht en het inkomen van de beide ouders. Laat jullie hierin deskundig bijstaan, bijvoorbeeld door een bemiddelaar met voldoende ervaring.

De magische peuterwereld

Nog een weetje over kleine kinderen en de verblijfsregeling. Wist je dat peuters als het ware een ‘magisch’ beeld van de werkelijkheid hebben? Zij ervaren de duur van één dag als even lang als één jaar. Hou daarmee rekening als je een verblijfsregeling afspreekt.

Wouter De Canck

Erkend scheidingsbemiddelaar